زنگ خطری که از دندان به جلسهی شیمیدرمانی
زن میانسالی را تصور کنید که چند ماه درگیر آزمایشها و تشخیص سرطان بود. تمام تمرکزش روی بیماری اصلی بود. تا اینکه بالاخره نوبت شروع شیمیدرمانی رسید. همه چیز آماده بود، رگهایش سوزن را پذیرفتند، قطرههای دارو وارد بدنش شدند. اما چند روز بعد، فاجعه از جایی شروع شد که هرگز فکرش را نمیکرد: یک دندان آسیاب که سالها بیصدا پوسیده بود. بدنش که در اثر داروهای سنگین، سپر دفاعیاش را از دست داده بود، در برابر عفونت لثه زانو زد. باکتریها از آن دندان پوسیده وارد جریان خون شدند، تب شدید جای شیمیدرمانی را گرفت و زن بیچاره به جای بخش سرطان، راهی بخش مراقبتهای ویژه شد. درمان سرطان متوقف گردید. پزشکان گفتند تا عفونت کامل برطرف نشود، حتی یک قطره داروی سرطان هم به بدنش تزریق نمیشود. دندانش را کشیدند، دورهی آنتیبیوتیک سنگین گذراند، تمام برنامهی درمانیاش به هم ریخت.
این داستان تخیلی نیست. هر سال برای هزاران بیمار سرطانی در جهان تکرار میشود. ارتباط میان سلامت دهان و موفقیت درمان سرطان، یکی از جدیترین و در عین حال ناشناختهترین موضوعات پزشکی است. شیمیدرمانی و پرتودرمانی، گلبولهای سفید خون را نابود میکنند و سیستم ایمنی بیمار را به شدت پایین میآورند. در چنین شرایطی، دهان تبدیل به یک بمب ساعتی میشود. یک آبسهی کوچک، یک عفونت لثه، یک دندان شکسته – هر کدام میتوانند دریچهای برای هجوم باکتریها باشند. عفونت خونی که ایجاد میشود، نه تنها درمان سرطان را معلق میکند، بلکه میتواند جان بیماری را که در ضعیفترین حالت جسمانی است، بگیرد.
انجمنهای علمی معتبر جهانی تأکید میکنند که هر بیمار سرطانی باید حداقل دو هفته پیش از شروع شیمیدرمانی یا پرتودرمانی ناحیه سر و گردن، کلیه مشکلات دهان و دندان خود را برطرف کرده باشد. اما واقعیت اجتماعی چیز دیگری است. کسی که تمام هستیاش را برای تشخیص و درمان سرطان هزینه کرده، دیگر پولی برای دندانپزشکی ندارد. بیمهها هم که خدمات دندانپزشکی را جدی نمیگیرند. نتیجه؟ بیمار با دهانی پر از مشکلات پنهان، قدم به میدان مبارزه با سرطان میگذارد، بیخبر از آنکه دشمن از پشت به او حمله خواهد کرد.
انجمن آرین نمیگذارد این فاجعه در شهرستان آمل تکرار شود. ما خدمات دندانپزشکی را جزئی از پروتکل حمایتی خود قرار دادهایم. بیماران تحت پوشش ما پیش از شروع درمانهای سنگین، معاینه میشوند. دندانهای عفونی ترمیم یا خارج میشوند. جرمگیری انجام میشود. هر آبسهای که میتواند روزی شعلهور شود، خاموش میگردد. این کار سه نجات بزرگ برای بیمار به همراه دارد: اول اینکه خطر قطع ناگهانی شیمیدرمانی از بین میرود. دوم اینکه از زخمهای دهانی و دردهای جانبی وحشتناکی که در طول درمان گریبانگیر بیماران میشود، تا حد زیادی کاسته میشود. سوم اینکه بیمار میتواند تغذیهی خود را حفظ کند؛ چون بیماری که دهانش زخم و ملتهب باشد، نمیتواند غذا بخورد و بدنش تحلیل میرود.
وقتی از دندانپزشکی برای بیماران سرطانی حرف میزنیم، هدفمان زیبایی لبخند نیست. حرف ما بر سر مرگ و زندگی است. بر سر اینکه یک عفونت سادهی دندانی، روزنهای برای شکست درمانی باشد که ماهها برایش جنگیدهایم. انجمن آرین این روزنه را میبندد تا بیمار بتواند با قدرت کامل، تمام تمرکزش را روی شکست دادن سرطان بگذارد.